اصل تیں نمائندگی (Real and Representation)
1۔ پوسٹ ماڈرنزم ہووݨ اور نمائندگی دے سسٹمز دی طاقت (جیہری سماج دی اتنی عکاسی نئیں کریندی جتنا اوکوں معنویت ݙیندی ہے) نال ڳنڈھیل ہے۔
2۔ فکشن تیں فوٹوگرافی نمائندگی دے ݙو میڈیم ہن۔ انہیں دیاں پاڑاں ماڈرنسٹ حقیقت نگاری (Realism) نال ڳنڈھیل ہن۔ تہوں پوسٹ ماڈرنزم انہیں دے ساختیات تیں دستاویزی تحریک کوں چیلنج کریندی یے۔ پوسٹ ماڈرنزم وچ ساختیاتی خود عکاسی (Self-reflexivity) تیں پیروڈی کوں دستاویزی تاریخی سچائی نال ملایا ویندے۔ اینہ موقعے تیں نمائندگی دی پرکھ پرچول نقالی ( mimesis) یا انفرادی پروجیکشن دی پرکھ پرچول نئیں بݨدی بلکہ انہیں طریقیئیں دی پرکھ پرچول ہے جیندے وچ بیانیے تیں تصویریں دی ساخت دی وجہ کیں اے منوایا ویندے جو:
ا۔ اساں آپݨے اپ کوں کیویں ݙیہدے ہیں؟
اساں آپݨے آپ دا تصور ماضی تیں حال وچ کیویں بݨیدے ہیں؟
3۔ پوسٹ ماڈرن لکھتاں متضاد طور تیں نمائندگی دی حکمت عملی دو اشارہ وی کریندن اتیں انہیں دی نمائندگی دا شفافیت نال شراکت وی ݙکھیندن۔
4۔ ساکوں اے ڳال چیتے وچ رکھ گھِنݨی چاہیدی ہے جو پوسٹ ماڈرنزم وچ آرٹ کوں کݙہائیں وی اداراتی حد بنے (Institutional Constraints) کیں ازاد نئیں ݙِٹھا ویندا۔ ماڈرنزم دا آزاد آرٹ وی اینہ حد ٻنے کیں نئیں نکل سڳیا۔
5۔ لفظ نمائندگی آپ “نقالی” دے پاسیوں اشارہ کریندے۔ پوسٹ ماڈرنزم وچ نقل کرݨ دے ڈھالے کوں مسئلہ بݨایا ویندے۔ ایہ کرݨ دے بعد نقالی دے مفروضیئیں (شفافیت تیں قدرتی ہووݨ) تیں سوال چاتا ویندے۔
5۔ پوسٹ ماڈرنزم وچ پچھیا ویندے اساں اصل کوں اوندی نمائندگی دے بغیر وی ڄاݨ سڳدے ہیں یا نہ۔ لیسا ٹِکنر (Lisa Tickner) دے لوظیں وچ اصل دا معنی دنیا دے ڈِسکورس وچ Signs دے منظم سسٹمز نال بݨدے۔ لوئی التھوزر (Louis Althusser) آہدے نظریہ (Ideology) [ التھوزر دا “نظریہ” دا تصور ایہ ݙسیندے جو “نظریہ” کوئی خلائی خیالات نئیں ہوندے بلکہ انہیں دی محسوس کیتی ونڄ سڳݨ طاقت وی ہوندی ہے جیہری بندہ زندگی دے ہر شعبے وچ محسوس کریندے] نمائندگی دی پیداوار ہے۔ ساݙا اصل موجب خیال وی اوویں بݨدے:
ا۔ جیویں اوکوں ݙکھایا ویندے۔
ب۔ اوکوں ڈِسکورس وچ کیویں پاتا ڳئے۔
ج۔ اوندی تشریح کیویں کیتی ڳئی ہے۔
ہک سطر وچ اے آکھیا ونڄ سڳدے اصل کݙہائیں وی قدرتی کوئینا ہا اتیں نہ ہوسی (میڈیا دے وجود کیں پہلے وی)۔
6۔ پوسٹ ماڈرن ہائپر ریالیٹی (ہائپر ریئل نمائندگی دی اوہ سطح ہے جیندے وچ نقل دے اصل دا وجود ہوندا ای کوئینا) دی پاسوں ڈھا لڳݨ دا ناں نئیں بلکہ اے سوال چاوݨ ہے جو اصلیت (Reality) دا مطلب کیا ہے تیں ساکوں ایندے بارے کیویں پتہ چلدے. ݙوجھی پاسوں پوسٹ ماڈرن نمائندگی آپݨے نمائندگی (ناکہ اصل) ہووݨ کوں تسلیم کریندی ہے. اے آپݨے آپ کوں اصل تک براہ راست پڄݨ دا رستہ نئیں ڳݨدی بلکہ صرف تشریح سمجھدی یے۔
7۔ پوسٹ ماڈرنزم حقیقت نگاری دی شفافیت تیں ماڈرنزم دی خود عکاسی کوں غیر قدرتی بݨا ݙیندی ہے اتیں انہیں دی تاریخی طور تیں منی منائی طاقت کوں وی برقرار (استعمال) رکھدی ہے۔ ایہا پوسٹ ماڈرنزم دی ݙو منہ آلی سیاست ہے۔
8۔ ہک پوسٹ ماڈرن خود عکاس لکھت اینجھی لکھت ہوندی ہے جیہری آپݨے لکھت ہووݨ دا احساس آپ ݙویندی ہے (ایندا ہک طریقہ لیکھک دا پڑھݨ آلے نال لکھت دے وچ براہ راست الواوݨ ہوندے) اتیں آپݨی اتھارٹی کہیں اصلیت (Reality) کنوں نئیں گھِندی بلکہ ثقافتی روایات کنوں، جیہریاں بیانیہ تیں تشکیل (Construct) ݙوہائیں دی وضاحت کریندن، گھِندی ہے۔
9۔ پوسٹ ماڈرن نمائندگی (Postmodern Representation) بیانیے دی طاقت تیں حد ٻنے نشابر کر کیں اوندے (کہیں وی شے تیں) قابو(Mastery) تیں کاملیت (Totalization) دا مقابلہ کریندی ہے.
10۔ آخر تیں اینہ ڳال کوں چیتے وچ رکھݨ لازمی ہے جو پوسٹ ماڈرنزم نمائندگی دے عمل کوں پیچیدہ (Complicate) کریندی ہے تیں مسئلہ (Problematize) بݨیندی ہے۔ اتیں حل نئیں ݙیندی جیہرا جو (وݙے پس منظر وچ) پوسٹ ماڈرنزم دی فطرت ہے.
Author’s Note: This essay is the Saraiki translation of my notes taken while reading Linda Hutcheon’s The Politics of Postmodernism (1989).